Σε έναν κόσμο όπου η χειρωνακτική εργασία και η δημιουργικότητα διασταυρώνονται, η Φωτεινή Ταταρογλου δεν ξεχωρίζει μόνο για την τέχνη της, αλλά και για το θάρρος της να χαράξει πορεία σε έναν χώρο που παραδοσιακά κυριαρχείται από άνδρες.

Με μεράκι, επιμονή και αφοσίωση, δημιούργησε το “Ξύλο Πελεκητό” — ένα εργαστήριο που δεν είναι απλώς χώρος δουλειάς, αλλά μια προέκταση της ψυχής της. Κάθε του γωνιά αντανακλά την αγάπη της για το φυσικό υλικό, το ξύλο, και την ανάγκη της να δημιουργεί με τα χέρια, την καρδιά και το όραμά της.

Μέσα από το ταξίδι της, αποκαλύπτεται η δύναμη της αυθεντικότητας: πώς μια γυναίκα μπορεί να σταθεί με σθένος σε έναν απαιτητικό τεχνικό τομέα, να μετατρέψει τις προκλήσεις σε πηγή έμπνευσης και να μεταγγίσει στο έργο της όχι μόνο τεχνική, αλλά και συναίσθημα.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί, η Φωτεινή μιλά για τη διαδρομή της, τις δυσκολίες, την τέχνη, τα όνειρα και τη βαθιά ανάγκη για έναν χώρο δημιουργίας που χτίζεται με ξύλο, φαντασία και πάθος.

Χριστίνα: Ποια είσαι και τι είναι αυτό το όμορφο πράγμα που κάνεις;
Φωτεινή: Είμαι η Φανή. Φωτεινή είναι το βαφτιστικό μου όνομα, αλλά Φανή για τους φίλους. Αγαπώ πολύ το ξύλο, τις ιδιότητές του και το τι μπορείς να κάνεις με αυτό το ζωντανό υλικό. Γεννήθηκα μέσα στο ξύλο, καθώς ο πατέρας μου είναι επιπλοποιός. Θυμάμαι από μικρή τη μυρωδιά του ξύλου όταν ερχόταν στο σπίτι, γεμάτος πριονίδια.

Χριστίνα: Πώς ξεκίνησες με την τέχνη και το ξύλο;
Φωτεινή: Η μητέρα μου με έβαλε από μικρή στον καλλιτεχνικό κόσμο, όπως η ζωγραφική. Αργότερα με έστειλε σε τεχνικό σχολείο για γραφιστική, όπου λάτρεψα τις τέχνες. Αν και ήθελα να περάσω γραφιστική, κατέληξα στη σχολή Σχεδιασμού και Τεχνολογίας Ξύλου και Επίπλου στην Καρδίτσα, και εκεί αγάπησα πραγματικά το ξύλο.

Χριστίνα: Τι σου αρέσει περισσότερο να κάνεις με το ξύλο;
Φωτεινή: Στο δεύτερο έτος είχαμε μάθημα συντήρησης και αναπαλαιώσεων επίπλων, και εκεί κατάλαβα πόσο μου αρέσει να δίνω ξανά ζωή σε φθαρμένα έπιπλα. Είναι σαν να τα ανασταίνεις με τα χέρια σου.

Χριστίνα: Ποια είναι η μεγαλύτερη σου αγάπη στην τέχνη του ξύλου;
Φωτεινή: Η μαρκετερή. Είναι η τέχνη της κοπής και συναρμολόγησης μικρών ξυλοφύλλων. Είμαι αυτοδίδακτη και ήταν και το θέμα της πτυχιακής μου.

Χριστίνα: Τι είναι η μαρκετερή;
Φωτεινή: Είναι η τέχνη δημιουργίας σχεδίων από καπλαμάδες — λεπτά φύλλα ξύλου — σε αντικείμενα όπως σκάκια, τάβλια και μουσικά όργανα. Χρησιμοποιείς διάφορα είδη ξύλου για να φτιάξεις γεωμετρικά ή φυσικά μοτίβα.

Χριστίνα: Τι σε τράβηξε σε αυτή τη διαδικασία;
Φωτεινή: Το πάθος και η δυσκολία. Ηθική ικανοποίηση όταν τελείωσα την πτυχιακή. Μου άρεσε επίσης που αναβίωσα μια τέχνη που είχε σβήσει στην Ελλάδα από τη δεκαετία του ’90.

Χριστίνα: Υπήρξαν άνθρωποι που σε στήριξαν από την αρχή;
Φωτεινή: Ο πατέρας μου χάρηκε που ακολούθησα το επάγγελμά του, η μητέρα μου είχε φόβο για τον αντρικό ανταγωνισμό, αλλά η αδερφή μου και οι φίλοι μου με στήριξαν πολύ.

Χριστίνα: Πώς και πότε αποφάσισες να ανοίξεις το δικό σου εργαστήριο;
Φωτεινή: Μετά το 2013 δούλεψα σε εταιρείες ξύλου στη Θεσσαλονίκη, αλλά αντιμετώπισα σεξισμό. Το 2015 με απέλυσαν με την κατηγορία ότι είμαι σοσιαλίστρια και επαναστάτρια. Ήταν το έναυσμα.

Χριστίνα: Ποια είναι η φιλοσοφία σου πίσω από τη δουλειά σου;
Φωτεινή: «Γύρισε στη φύση» ή «rethink». Το ξύλο είναι ζωντανός οργανισμός. Πιστεύω πως μπορεί να ζήσει πολύ περισσότερο από εμάς, αν του δώσεις ευκαιρίες.

Χριστίνα: Πώς μοιάζει μια τυπική μέρα στο εργαστήριό σου;
Φωτεινή: Καφές, η γατούλα μου η Πλάνη που με περιμένει να την ταίσω, ένα τσιγάρο και ξεκινώ. Συνήθως δουλεύω πάνω σε project ή φτιάχνω σελιδοδείκτες που προσφέρω.

Χριστίνα: Ποιο είναι το αγαπημένο σου έργο;
Φωτεινή: Το πιο συγκινητικό ήταν όταν δούλεψα το 2021 στο Orient Express. Έφτιαξα με μαρκετερί 12 τραπέζια και κράτησα την ιστορία του βαγονιού ζωντανή.

Χριστίνα: Τι σε συγκίνησε σε αυτό το έργο;
Φωτεινή: Ήταν σαν όνειρο ζωής. Τέχνη, αναβίωση και ιστορία μαζί.

Χριστίνα: Υπάρχει κάτι άλλο που σε χαροποιεί ιδιαίτερα στη δουλειά σου;
Φωτεινή: Ναι, η δημιουργία σελιδοδεικτών με μαρκετερί. Είναι μοναδικό στην Ελλάδα.

Χριστίνα: Τι δεξιότητες απαιτεί η μαρκετερή;
Φωτεινή: Φαντασία, συγκέντρωση, υπομονή και δύναμη στα χέρια. Έμαθα θεωρητικά στην πτυχιακή και πρακτικά μέσα από εμπειρία και βίντεο.

Χριστίνα: Ποιες είναι οι μεγαλύτερες προκλήσεις σου;
Φωτεινή: Ο ανταγωνισμός, ειδικά από άντρες που βλέπουν ότι μπορούμε να κάνουμε ό,τι κι εκείνοι. Και φυσικά, ο σεξισμός στον κλάδο.

Χριστίνα: Έχεις συνεργαστεί με άλλους δημιουργούς ή επιχειρήσεις;
Φωτεινή: Ναι, με καθηγητές, επιπλοποιούς και βιομηχανικούς σχεδιαστές. Παίρνω σχέδια και τα υλοποιώ. Θα ήθελα να φτιάξουμε μια μικρή κοινότητα συνεργατών.

Χριστίνα: Έχεις αντιμετωπίσει σεξισμό λόγω φύλου;
Φωτεινή: Ναι, φυσικά. Πολλοί πιστεύουν ότι αυτή η δουλειά δεν είναι για γυναίκες. Μας υποτιμούν, αν και έχουμε ευελιξία και ακρίβεια στα χέρια. Και ναι, με ενοχλεί όταν άντρες επιμένουν να πληρώσουν σε επαγγελματικά ραντεβού.

Χριστίνα: Πώς αντιδρά το κοινό όταν μαθαίνει ότι είσαι γυναίκα;
Φωτεινή: Άλλοι λένε «Όντως είσαι γυναίκα;» και χάνω δουλειές, άλλοι χαίρονται. Είναι μισά-μισά. Κάποιοι εκτιμούν τη φροντίδα μου, άλλοι δυσπιστούν.

Χριστίνα: Τι θα ήθελες να αλλάξεις στον χώρο σου;
Φωτεινή: Να δημιουργήσουμε μια κοινότητα γυναικών που συνεργάζονται. Η γυναικεία ενέργεια μπορεί να φέρει κάτι μοναδικό.

Χριστίνα: Τι μήνυμα θα έδινες σε νέα κορίτσια που θέλουν να ασχοληθούν με τεχνικά επαγγέλματα;
Φωτεινή: Να κυνηγάνε τα όνειρά τους. Να ρισκάρουν. Να αγαπάνε αυτό που κάνουν και να μην επιτρέπουν σε κανέναν να τους λέει τι μπορούν ή δεν μπορούν να κάνουν.

Χριστίνα: Ποιο είναι το όραμά σου για το μέλλον;
Φωτεινή: Να φύγω από τη Θεσσαλονίκη, να ζήσω σε μια μικρή πόλη ή νησί με ένα εργαστήρι δίπλα στο σπίτι μου, και να πουλάω τα έργα μου διαδικτυακά. Μέχρι τότε, θέλω να συνεργάζομαι με άλλους καλλιτέχνες.

Χριστίνα: Πώς βλέπεις το χειροποίητο στη σύγχρονη εποχή;
Φωτεινή: Το χειροποίητο ανθεί στην Ελλάδα, αλλά είναι ακριβό λόγω της δουλειάς και της αγάπης που περιέχει. Ο κόσμος πρέπει να μάθει να εκτιμά τον κόπο πίσω από κάθε αντικείμενο.

Χριστίνα: Μπορείς να συνοψίσεις την πορεία σου με μία λέξη ή φράση;
Φωτεινή: Αγώνας. Αγώνας επιβίωσης σε μια δύσκολη, πατριαρχική κοινωνία όπως η Ελλάδα.

Η ιστορία της Φωτεινής Ταταρογλου είναι κάτι παραπάνω από μια αφήγηση· είναι μια κραυγή έμπνευσης. Μια υπενθύμιση πως το ταλέντο, το πάθος και η επιμονή δεν έχουν φύλο. Σε έναν χώρο που συχνά αμφισβητεί τις γυναίκες, εκείνη δεν ζήτησε άδεια — έκτισε το δικό της εργαστήριο με τα ίδια της τα χέρια και άφησε το σημάδι της, όχι μόνο στο ξύλο, αλλά βαθιά χαραγμένο στη συνείδηση μιας κοινωνίας που αλλάζει.

Η παρουσία της είναι φως. Είναι μια πηγή δύναμης και θάρρους για κάθε γυναίκα που ονειρεύεται να δημιουργήσει, να οικοδομήσει, να τολμήσει. Η Φωτεινή δεν ακολούθησε τον δρόμο — τον άνοιξε.

 

 

Συνέντευξη: Χριστίνα Πανέλα